Hetty Heldoorn

In 2010 werd bij scholen in Zwolle en Nieuwleusen het onderzoek ‘Fresh’ uitgevoerd. Hierbij werd gekeken wat voor effect een goede luchtkwaliteit, een goed CO2 gehalte, op het leerrendement van leerlingen heeft. Hetty Heldoorn is directeur van basisschool De Zaaier in Nieuwleusen waarvan 26 leerlingen uit groep zeven begin vorig jaar aan dit onderzoek deelnamen.

Onderzoek

De resultaten van initiatieven om de kwaliteit van lucht in scholen te verbeteren zijn erg wisselend. Reden is dat het niet altijd duidelijk is wanneer de lucht schoon is. FRESH is een wetenschappelijk onderzoek naar ventilatie, de gezondheid en leerprestatie van kinderen op de basisschool. Een dergelijk onderzoek is nog niet eerder in de wereld zo grootschalig uitgevoerd. FRESH is een project van GGD Groningen en de Universiteit Utrecht en werd uitgevoerd door het team Milieu en Gezondheid van GGD IJsselland .

Testen

Basisschool De Zaaier in Nieuwleusen werd benaderd, omdat daar nog geen maatregelen genomen waren voor mechanische ventilatiesystemen. Tijdens het onderzoek, dat drie weken duurde, hing er de hele week meetapparatuur in de klas. Iedere vrijdag kregen de kinderen testen om te zien wat het effect op de leerprestaties was.

Ventilatie en concentratie

In één lokaal werd tijdens de onderzoeksweken ventilatie-apparatuur geplaatst. Zo kon de ventilatie precies geregeld worden. Ook werd de luchtkwaliteit in het lokaal gemeten. Op een aantal scholen is geen ventilatie-apparatuur geplaatst. Door de verschillende situaties te vergelijken, kon bepaald worden hoeveel ventilatie nodig is voor een optimale en gezonde leeromgeving.

Op de drie vrijdagen tijdens het onderzoek werd de leerprestatie en concentratie van de leerlingen onderzocht. Hiervoor heeft GGD IJsselland met het Cito taken ontwikkeld. Door middel van een blaastest werd de luchtweggezondheid van de leerlingen onderzocht.

Minder snel indutten

“Wij zijn er aan begonnen, omdat we nieuwsgierig waren naar het effect van frissere lucht op het leren van de kinderen. Ik ben dan ook erg nieuwsgierig naar de resultaten van het onderzoek. Zodra een groep leerlingen het lokaal binnenkomt stijgt het CO2-gehalte. Ik zie zelf wel dat kinderen waar de apparatuur nu in het klaslokaal hangt minder snel indutten.”

Frisse lucht heeft dus effect. Werden de lokalen dan niet gelucht? “Jazeker wel, dwarsventilatie of ‘doorluchten’ deden we al in de pauzes maar je ziet tijdens zo’n onderzoek dat dat niet voldoende is. Toen de testkastjes in de lokalen hingen, zag je dat ze vrijwel direct op rood gingen.”

Enkele ouders waren aanvankelijk nog niet overtuigd van het nut van het onderzoek. “Maar er is uitgebreide voorlichting aan de kinderen geweest en die waren heel enthousiast. En dat enthousiasme heeft de ouders ook mee gekregen.”